Raad van Kerken spreekt zich uit tegen „radicaalrechts denken"
In dit artikel:
De Raad van Kerken (RvK) — waar negentien kerken en christelijke stromingen bij zijn aangesloten — publiceerde deze week een handreiking: De weg van discipelschap. De gids positioneert zich scherp tegen racisme, antisemitisme en het verheerlijken van macht, omdat die opvattingen volgens de RvK een bedreiging vormen voor democratie, rechtsstaat, minderheden en daarmee ook voor het christelijk geloof. Tegelijk roept de raad kerken op niet snel leden af te schrijven die voor radicaalrechts sympathiseren, maar juist het gesprek met hen te zoeken.
Dr. Ad van der Dussen, vicevoorzitter van de beraadgroep Geloof en kerkelijke gemeenschap en emeritus-predikant in de NGK, legt uit dat de publicatie kerken wil helpen omgaan met extreemrechts gedachtegoed en met gelovigen die daarvoor gevoelig zijn. De RvK benadrukt dat daadwerkelijke dialoog begint bij serieus nemen van angsten en onbehagen over maatschappelijke veranderingen, maar ook heldere grenzen stelt: kritiek op multiculturele idealen is mogelijk, maar het bestempelen van groepen als tweederangsburgers overschrijdt wat de raad acceptabel vindt.
De handreiking verschijnt nu omdat radicaalrechts de afgelopen jaren breed in Europa terrein heeft gewonnen en normaler lijkt te worden; politieke onderzoeken suggereren dat ook onder christenen steun voor partijen als de PVV aanzienlijk is. In de eigen kerkgemeenschappen komt sympathie voor deze ideeën vaker voor dan op het eerste gezicht lijkt, vaak verborgen uit angst voor afwijzing. De RvK kiest er bewust voor te wíllen spreken met zulke leden in plaats van ze per definitie uit te sluiten — in tegenstelling tot sommige Duitse bisschoppen die lidmaatschap van de AfD onverenigbaar verklaarden.
Praktisch advies uit de handreiking omvat onder meer: in openbare debatten eigen (kerk)taal blijven spreken, veilige gesprekken voeren binnen gemeenten en de vraag centraal stellen wat discipelschap van Jezus concreet betekent. Conclusie van de raad: de navolging van Christus is onverenigbaar met racistische en exclusieve politiek, maar kerken moeten tegelijk constructief blijven omgaan met de mensen die daar gevoelig voor zijn.